İletişimi tamamen kesmek ile eski yakınlığa dönmek arasında bir seçenek daha var: yalnızca ortak ortamın gerektirdiği kadar konuşmak. Bunun için önce üç ayrı kararı netleştirin: Selam verecek misiniz, hangi pratik konuları konuşacaksınız ve geçmiş arkadaşlığı yeniden ele alacak mısınız?
Önce temasın kapsamını seçin
Aynı sınıfta, iş yerinde veya düzenli etkinlikte bulunmanız her karşılaşmayı uzun bir konuşmaya çevirmek zorunda olduğunuz anlamına gelmez. Kendinize şu üç soruyu sorun:
- Selamlaşma: Kısa bir selam vermek mi, yalnızca verilen selama karşılık vermek mi size daha uygun?
- Pratik iletişim: Ders, görev, toplantı veya ortak eşya gibi hangi konularda konuşmanız gerekiyor?
- Kişisel konuşma: Geçmiş arkadaşlığı ele almak istiyor musunuz, yoksa bu konuyu kapalı mı tutacaksınız?
Örneğin kararınız şöyle olabilir: “Karşılaşınca selam veririm; ortak iş hakkında konuşurum; arkadaşlığımızın neden bittiğini yeniden tartışmam.” Böyle bir karar, her karşılaşmada iletişimin kapsamını baştan belirleme yükünü azaltır.
Üç farklı an için üç kısa cümle
Aşağıdaki konuşmalar özgün ve temsili örneklerdir. Size uyan sözcükleri seçebilirsiniz.
Karşılaşınca selamlaşmak için
“Merhaba. Ben derse geçiyorum, görüşürüz.”
Bu cümle selamlaşmayla yetinir. Konuşmayı uzatmak istemiyorsanız ardından “Nasılsın, neler yapıyorsun?” gibi bir soru yöneltmeniz gerekmez.
Yalnız gerekli konuyu konuşmak için
“Sunum sırasını netleştirebiliriz; ben yalnızca bu konuyu konuşmak istiyorum.”
İlk bölüm ortak işi kabul eder, ikinci bölüm konuşmanın kapsamını belirtir. İş yerinde aynı yapı şöyle kullanılabilir: “Dosyanın teslim saatini konuşabiliriz; kişisel konulara girmeyeceğim.”
Geçmiş yeniden açılırsa
“Geçmişte olanları yeniden konuşmak istemiyorum. Aynı ortamda gerekli konularda saygılı biçimde iletişim kurabiliriz.”
Bu yanıt, geçmiş hakkında yeni bir tartışma başlatmadan bugünkü düzeni tarif eder. Karşı tarafın niyetini yorumlamaz ve gelecekte yakınlaşma sözü vermez.
Karşı taraf farklı tepki verirse
İlk cümleden sonra gelecek yanıtı kontrol edemezsiniz; fakat kendi karşılığınızı önceden kısaltabilirsiniz.
Sınırı kabul ederse
Ek açıklama yapmanız gerekmez:
“Tamam, teşekkür ederim. Sunum saatini gruptan netleştiririz.”
Konuyu ortak işe döndürerek belirlediğiniz iletişim kapsamını koruyabilirsiniz.
“Bir kez konuşsak ne olur?” diye ısrar ederse
Yeni gerekçeler üretmek yerine aynı kararı daha kısa söyleyin:
“Bu konuyu açmayacağım. Gerekli bir okul işi varsa onu konuşabiliriz.”
Israr sürerse konuşmayı bitirecek adımınızı ekleyin:
“Bu konuşmayı burada bitiriyorum. Dersle ilgili bir konu olursa grup kanalından yazabilirsin.”
Soğuk veya kısa yanıt verirse
Kısa yanıtı açıklamaya ya da düzeltmeye çalışmanız gerekmez. Ortak iş yapılabiliyorsa konuşmayı orada bırakabilirsiniz:
“Tamam. Toplantıda görüşürüz.”
Karşı tarafın sessizliğine anlam yüklemek yerine yalnızca gereken sonraki adımı belirtin.
Yazma isteği geldiğinde önce amacınızı ayırın
Aynı ortamda karşılaşmak, geçmişi çözmek için mesaj göndermeniz gerektiği anlamına gelmez. Yazmadan önce şu cümleyi tamamlayın:
“Bu mesajın sonunda istediğim somut sonuç …”
Sonuç “laboratuvar grubundaki görev dağılımını öğrenmek” gibi pratikse mesajı o işle sınırlayabilirsiniz:
“Yarınki çalışma için benim görevim hangi bölüm? Yalnızca görev dağılımını netleştirmek için yazıyorum.”
Sonuç “içimde kalan her şeyi söylemek” ise bunun karşı taraftan yanıt, açıklama veya yeniden değerlendirme beklentisi doğurup doğurmadığını ayrıca düşünün. Geçmişi açmama kararınız varsa söylemek istediklerinizi göndermek yerine kendiniz için not etmek bu kararla daha uyumlu olabilir.
Ortak ortam için küçük bir iletişim düzeni kurun
Sınırınızı tek cümleyle söyledikten sonra günlük düzeni de seçin:
- Pratik konuları mümkünse ortak grup veya kurumsal kanal üzerinden konuşun.
- Kişisel mesaja yalnız gerekli bir konu varsa yanıt verin.
- Ortak etkinlikteki oturma, görev veya ulaşım düzenlemelerini arkadaşlığın devamı olarak sunmayın.
- Her karşılaşmada yeni açıklama yapmak yerine aynı kısa cümleyi kullanın.
Örneğin sınıfta aynı masaya yönlendirildiğinizde “Görevi burada tamamlayabiliriz; sonrasında ayrı planım var” diyebilirsiniz. Böylece ortak işi reddetmeden kişisel bir plan yapmadığınızı belirtirsiniz.
Kendi cümlenizi iki parçayla hazırlayın
Konuşabileceğiniz alanı ve kapalı tuttuğunuz alanı tek cümlede birleştirin:
“[Gerekli konu] hakkında iletişim kurabilirim; [açmak istemediğiniz konu] hakkında konuşmayacağım.”
Doldurulmuş örnek: “Ders programındaki değişiklikler hakkında iletişim kurabilirim; eski arkadaşlığımızı yeniden değerlendirmeyeceğim.” Böylece hem neye açık olduğunuzu hem de sınırın nerede başladığını açıkça belirtmiş olursunuz.
