En kısa yanıt şu olabilir: “Seni desteklemek isterim ama kullanmadığım bir hizmet hakkında olumlu yorum yazamam.” Arkadaşınızı desteklemek istemeniz, yaşamadığınız bir deneyimi yaşamış gibi anlatmanızı gerektirmez.
Aşağıdaki konuşmalar temsili örneklerdir. Kendi kararınıza ve gerçekten gözlemlediğiniz ayrıntılara göre kısaltabilirsiniz.
Kararı deneyiminize göre verin
- Ürünü veya hizmeti hiç kullanmadıysanız: Olumlu yorum ya da puan vermeyin. “Kullanmadığım için değerlendiremiyorum” demeniz yeterlidir.
- Yalnızca sınırlı bir aşamayı yaşadıysanız: İsterseniz yalnızca doğrudan gözlemlediğiniz kısmı ve bu gözlemin sınırını söyleyin; hizmetin tamamını tavsiye ediyormuş gibi yazmayın.
- Denemeden önce olumlu yorum sözü isteniyorsa: Sonucunuzu peşinen belirlemeyin. Denerseniz ne düşündüğünüze daha sonra karar vereceğinizi söyleyin.
- Size yayımlamanız için hazır bir metin gönderildiyse: Metni kendi deneyiminizmiş gibi paylaşmayın.
Olumlu puan ile sınırlı gözlemi ayırın
Metin yazmamak, deneyim yokken olumlu puan vermeyi daha doğru hâle getirmez. Öte yandan gerçekten yaşadığınız dar bir temas varsa bunu kapsamını açık ederek anlatabilirsiniz.
Örneğin bir randevu talebine aynı gün yanıt aldınız fakat hizmeti satın almadınız. Şu temsili cümle yalnızca yaşanan kısmı anlatır:
“Randevu talebime aynı gün yanıt aldım; hizmetin kendisini kullanmadığım için o kısmı değerlendiremiyorum.”
Buna karşılık “Hızlı ve güvenilir bir hizmet, kesinlikle tavsiye ederim” demek, gözlemlemediğiniz daha geniş bir deneyimi üstlenir. Sınırlı gözleminiz yoksa böyle bir ara seçenek bulmaya çalışmanız da gerekmez; doğrudan yorum yazmayabilirsiniz.
İlk yanıtınızı duruma göre seçin
Kısa ve doğrudan
“Hizmeti kullanmadığım için olumlu yorum yazmayacağım.”
Talep açıksa ve kararınız netse uzun bir gerekçe vermeniz gerekmez.
Deneyiminizin olmadığını açıklayan
“Sana destek olmak isterim; fakat hizmeti denemedim. Deneyimim varmış gibi yorum yazmak bana uygun değil.”
Bu yanıt arkadaşınızı ya da işini değerlendirmez. Yalnızca sizin yorum yazmaya dayanak olacak bir deneyiminiz bulunmadığını söyler.
Israr sürerse
“Kısa bir yorum olsa da kararım değişmiyor. Kullanmadığım bir hizmet için değerlendirme yazmayacağım.”
İkinci yanıtta yeni gerekçeler üretmek yerine aynı kararı daha kısa biçimde tekrarlayabilirsiniz.
Talebin biçimi değişirse sınırı değiştirmeyin
“Bir cümle yazsan ya da yalnızca puan versen yeter.”
“Yorumun kısa olması ya da yalnızca puan vermek kararımı değiştirmiyor; deneyimim olmayan bir hizmeti değerlendirmeyeceğim.”
“Arkadaşım olarak destek olmanı beklerdim.”
“Seni desteklemekle kullanmadığım bir hizmet hakkında olumlu değerlendirme yazmayı ayrı tutuyorum. Yorum yazmayacağım.”
“Önce ücretsiz dene, sonra güzel bir şey yazarsın.”
“Denersem ne düşündüğüme deneyimimden sonra karar veririm. Şimdiden olumlu yorum sözü veremem.”
“Metni hazırladım, yalnızca yayımlaman gerekiyor.”
“Metni gördüm; bunu kendi deneyimimmiş gibi yayımlamayacağım.”
“Yalnız bir cümle”, “yalnız puan” veya “sonra silersin” gibi yeni öneriler temel durumu değiştirmiyorsa kararınızı yeniden tartışmak zorunda değilsiniz.
Daha önce kabul ettiyseniz yanıtınızı düzeltebilirsiniz
İlk anda “Olur” dediyseniz fakat henüz yorum yazmadıysanız, kararınızdaki değişikliği doğrudan bildirebilirsiniz:
“İlk anda kabul ettim ama düşününce, kullanmadığım bir hizmet için olumlu yorum yazmanın bana uygun olmadığını fark ettim. Bu yüzden yorum yazmayacağım.”
Burada tartışılan şey arkadaşlığınızın değeri değil, sizin adınızla yayımlanacak değerlendirmenin neye dayandığıdır.
Yorum dışındaki yardım ayrı bir karardır
Yalnızca gerçekten istiyorsanız başka bir yardım önerebilirsiniz:
- “Tanıtım metnindeki yazım hatalarına bir kez bakabilirim; hizmet hakkında yorum yazmayacağım.”
- “İlgilenebileceğini bildiğim bir kişiye bağlantıyı iletebilirim; tavsiye mesajı eklemeyeceğim.”
- “Bu konuda yorum veya tanıtım desteği veremeyeceğim.”
Alternatif sunmak zorunda değilsiniz. Gönderiyi kendi hesabınızda paylaşmanız istenirse bu da yorum yazmaktan ayrı bir karardır; gerekirse bir arkadaşın gönderisini paylaşmayı reddetme seçeneklerini ayrıca değerlendirebilirsiniz.
Göndermeden önce tek kontrol yapın
- Cümleniz hizmeti kullandığınız izlenimini veriyor mu?
- Yazdığınız her ayrıntı doğrudan gözlemlediğiniz bir şeye dayanıyor mu?
- Henüz oluşmamış olumlu bir görüş için söz veriyor musunuz?
Hizmeti kullanmadıysanız ve paylaşabileceğiniz sınırlı bir gözlem de yoksa en açık yanıt hâlâ şudur: “Deneyimim olmadığı için yorum yazmayacağım.”
