En kısa yanıtınız şu olabilir: “Çantamı karıştırıp günlüğümü okuman izinsizdi. Bunun için özür bekliyorum. Günlüğün içeriğini tartışmayacağım. Bundan sonra çantamı açmanı ve günlüğüme dokunmanı istemiyorum.”
Bu konuşmada üç ayrı karar var: Yaşananı adlandırmak, küçümseyen karşılığa vereceğiniz sabit cümleyi seçmek ve yeniden erişimi önleyecek düzeni kurmak. Özür talebiniz karşı tarafın vereceği yanıta bağlıdır; kendi sınırınız ve sonraki düzeniniz değildir.
Özür talebini içerik tartışmasından ayırın
Günlüğünüzde ne yazdığınızı açıklamak, yazılanları savunmak veya arkadaşınızla ilgili bölümleri tartışmak zorunda değilsiniz. İlk konuşmayı şu sırayla kurabilirsiniz:
- Olay: “Çantamı açıp günlüğümü okudun.”
- Talep: “Bunun için özür dilemeni bekliyorum.”
- Gelecek sınırı: “Bundan sonra çantamı açma ve günlüğüme dokunma.”
Arkadaşınız “Günlükte benim hakkımda ne yazdın?” diye sorarsa konuşmayı içeriğe çevirmeyin:
“Günlüğümde yazanları konuşmaya açmıyorum. Şu anda konuştuğum konu, onu iznim olmadan okuman.”
Özür gelmese bile üçüncü cümle geçerliliğini korur. Sınırınızı anlatmak için önce arkadaşınızın yaptığı şeyi sizin kadar önemli görmesini beklemeniz gerekmez.
Küçümseyen yanıta tek bir tekrar cümlesi seçin
Yeni gerekçelere ayrı ayrı cevap vermek, konuşmayı günlüğün içeriğine veya kaç sayfa okunduğuna taşıyabilir. Bunun yerine aynı kararı kısa biçimde yineleyin.
- “Sadece birkaç satıra baktım.”
“Ne kadar okuduğun sınırımı değiştirmiyor. Günlüğümü izinsiz okumanı istemiyorum.” - “Merak ettim.”
“Merak etmen izin verdiğim anlamına gelmiyor. Bir daha çantamı açma.” - “Abartıyorsun.”
“Bunu ne kadar önemli bulduğumu tartışmayacağım. Günlüğüme dokunmamanı istiyorum.” - “Senin için endişelendim.”
“Endişelendiğinde bana sorabilirsin. Günlüğümü okumak uygun değil.”
Konuşmayı sürdürmek istemiyorsanız bir bitiş cümlesi ekleyebilirsiniz:
“Söylemek istediğim bu. Günlüğün içeriğini konuşmayacağım; bu sınırı tartışmaya da devam etmeyeceğim.”
Özür gelirse hemen eski düzene dönmek zorunda değilsiniz
Özrü duymak ile erişim düzenini değiştirmek birbirinden ayrılabilir:
“Özrünü duydum. Bundan sonra çantamı açmamanı ve günlüğüme dokunmamanı istiyorum. Bir süre eşyalarımı yanımda tutacağım.”
Özrü kabul edip etmediğinize o anda karar vermek istemiyorsanız bunu da açıkça söyleyebilirsiniz:
“Özrünü duydum; bunu nasıl karşılayacağıma şimdi karar vermeyeceğim. Gelecek için sınırım net: Günlüğümü okuma ve çantamı karıştırma.”
Sonraki buluşma için kontrolünüzde olan bir düzen seçin
Erişimi azaltmanız, yaşananın sizin hatanız olduğu anlamına gelmez. Amaç karşı tarafın ne yapacağını tahmin etmek değil, kendi eşyanızla ilgili uygulanabilir bir düzen kurmaktır.
- Çantanızı girişte ya da başka bir odada bırakmak yerine yanınızda tutabilirsiniz.
- Günlüğü buluşmaya götürmeyebilir veya evde belirlediğiniz kapalı bir yerde saklayabilirsiniz.
- Arkadaşınız yaşananı küçümsüyorsa bir süre evde değil, ortak bir yerde buluşabilirsiniz.
- Çantanıza yeniden uzanırsa “Çantamı bırak” deyip eşyayı geri alabilir; davranış sürerse buluşmayı bitirebilirsiniz.
Son adımı tehdit gibi değil, kendi yapacağınız şey olarak kurun:
“Çantamı yeniden açarsan buluşmayı bitireceğim ve bir süre evde görüşmeyeceğim.”
Üç kararı tek kartta tamamlayın
Kendi yanıtınızı uzatmadan hazırlamak için şu üç satırı doldurun:
- İlk cümlem: “Günlüğümü izinsiz okuman benim için uygun değildi. Bunun için özür bekliyorum.”
- Küçümserse tekrarım: “Kaç sayfa okuduğunu tartışmayacağım; günlüğüme dokunmamanı istiyorum.”
- Sonraki düzenim: “Çantam yanımda kalacak. Yeniden açmaya çalışırsan buluşmayı bitireceğim.”
Bu üç satırın hepsini kullanmanız gerekmez. Yalnız sınırı söylemek istiyorsanız özür talebini çıkarabilirsiniz; özür bekliyorsanız da erişim düzeninizi özrün gelip gelmemesine bağlamayabilirsiniz.
Tam bir temsili konuşma
Siz: “Çantamı karıştırıp günlüğümü okuman izinsizdi. Bunun için özür bekliyorum. İçeriği konuşmayacağım. Bundan sonra çantamı açma ve günlüğüme dokunma.”
Arkadaşınız: “Sadece bir sayfa okudum, bu kadar büyütme.”
Siz: “Kaç sayfa olduğu sınırımı değiştirmiyor. Bir daha çantamı açmamanı istiyorum.”
Arkadaşınız: “Tamam, özür dilerim.”
Siz: “Özrünü duydum. Sonraki buluşmalarda çantam yanımda kalacak. Bu konuya yeniden içeriği tartışmak için dönmeyeceğim.”
Arkadaşınız daha sonra günlüğü okumak için açıkça izin isterse, bu ayrı durum için günlüğü paylaşmadan hayır deme seçeneklerini kullanabilirsiniz. Özürden sonra aynı davranış yeniden yaşanırsa, tekrarlanan davranış karşısında uygulanacak adımı konuşmak daha uygun olur.
