Yiyecek tabağınıza konduysa ya da sizin adınıza sipariş verildiyse yalnızca “istemiyorum” demekle yetinmeyin; servis, sipariş ve hesap kararlarını ayrı ayrı düzeltin. Örneğin: “Bunu ben istemedim ve yemeyeceğim. Lütfen tabağımdan alalım; hesapta da benim siparişim sayılmasın.”
Aşağıdaki diyaloglar kurgusal ve temsilidir. Arkadaşınızın niyeti, sizin bedeniniz veya yiyecek tercihinizin nedeni hakkında hüküm içermez.
Yiyecek konmadan önce tabağın kontrolünü alın
Evde ortak bir servis tabağı dolaşıyorsa, tek tek ürünleri reddetmek yerine tabağınızı kimin hazırlayacağını netleştirebilirsiniz:
“Tabağımı ben hazırlayacağım; benim için koyma lütfen.”
“Biraz koyayım, yemezsen bırakırsın” denildiğinde tartışılması gereken şey porsiyonun büyüklüğü değildir. Yiyeceğin tabağınıza konup konmayacağıdır:
Arkadaş: “Tadımlık koyuyorum.”
Siz: “Tadımlık da koyma. İstersem kendim alırım.”
Bu düzen, her servis turunda yeni bir karar vermenizi gerektirmez: Tabağı siz doldurursunuz, arkadaşınız yalnızca servis kabını uzatır.
Tabağınıza konduysa yiyeceğin ne olacağını hemen belirleyin
İstemediğiniz yiyecek önünüze geldikten sonra onu yemek ile masada ne yapılacağını konuşmak iki ayrı karardır. Yemeği kabul etmeden şu seçeneklerden duruma uyanı söyleyebilirsiniz:
- “Bunu yemeyeceğim. Ayrı bir tabağa alabilir misin?”
- “Sen almak istiyorsan alabilirsin; benim önümde kalmasın.”
- “Bunu bana paketletmeyelim; eve götürmeyeceğim.”
Arkadaşınız “Tabağına koydum artık” derse, tabağa konmuş olmasını yeme sözüne çevirmeden yanıtlayabilirsiniz:
“Tabağıma konmuş olması kararımı değiştirmiyor. Yemeyeceğim; şimdi nerede duracağını belirleyelim.”
Böylece konuşma, iştahınızın veya gerekçenizin sorgulanmasına değil, masadaki somut ürüne döner.
Adınıza sipariş verildiyse sipariş kaydını düzeltin
Arkadaşınız çalışana sizin adınıza bir ürün söylediyse, yalnız arkadaşınıza değil siparişi alan kişiye de doğrudan dönün:
“Ben bu ürünü sipariş etmiyorum. Kendi siparişimi kendim vereceğim.”
Ürün masaya geldiyse üç konuyu birbirine karıştırmayın:
- Yiyecek kararı: “Bunu yemeyeceğim.”
- Sipariş durumu: “Değişiklik yapılabiliyor mu, çalışana soralım.”
- Hesap: “Bu kalemi ben istemedim; hesabı ayırırken benim siparişim olarak yazmayalım.”
Arkadaşınız “Senin için söyledim” derse niyetini değerlendirmek yerine işlemi düzeltebilirsiniz:
“Benim için düşünmüş olabilirsin; fakat siparişi ben vermedim. Şimdi bu ürünü ve hesap kalemini ayıralım.”
Ürünün değiştirilip değiştirilemeyeceğini veya hesapta nasıl işleneceğini siz varsaymak zorunda değilsiniz. O anda çalışanla konuşup mevcut seçenekleri öğrenebilirsiniz; yemek kararınız bu konuşmanın sonucuna bağlı olmak zorunda değildir.
“Ziyan olmasın” baskısını paket kararından ayırın
Yemeyeceğiniz ürünü sırf masada kaldığı için tüketmek veya eve götürmek zorunda olduğunuzu söylemeden, kalan ürün için sınırınızı belirleyebilirsiniz:
Arkadaş: “Bari paket yaptıralım, ziyan olmasın.”
Siz: “Bana paketletmeyelim. Sen değerlendirmek istersen alabilirsin; ben götürmeyeceğim.”
Arkadaşınız ürünü almak istemiyorsa bu, sizin kararınızı değiştirmez. Açık kalan konu yalnızca ürünün masada ne olacağıdır:
“Ben yemeyeceğim ve yanıma almayacağım. Kalan ürün için başka bir karar verebiliriz.”
Bu cümle, yiyeceğin sorumluluğunu sessizce üstlenmeden konuşmayı somut bir karara taşır.
Sonraki buluşmada bir servis düzeni önerin
Aynı durum tekrar ediyorsa bir sonraki buluşma için genel bir “ısrar etme” uyarısından daha somut bir düzen kurabilirsiniz:
- Evde servis: “Tabağımı kendim hazırlayacağım; bana ayrıca porsiyon ayırma.”
- Restoranda sipariş: “Siparişimi çalışana kendim söyleyeceğim; benim adıma ürün ekleme.”
- Tadımlık ürün: “Önce sor; açıkça evet demeden tabağıma koyma.”
- Kalan ürün: “İstemediğim ürünü benim adıma paketletmeyelim.”
Doldurulmuş bir buluşma planı şöyle olabilir:
“Bu kez tabağımı kendim hazırlayacağım. Benim adıma sipariş verme ve sormadan tadımlık koyma. Yanlışlıkla bir ürün gelirse yemem için önümde bırakmak yerine siparişi ve hesabı o anda ayıralım.”
Sorun tabağınıza istemediğiniz yiyecek konmasından çok herkesin ortak siparişe otomatik olarak dâhil edilmesiyse, ortak siparişe katılmama kararını önceden söyleme seçenekleri o ayrı duruma daha doğrudan yardımcı olabilir.
