
Konuşmayı o anda geri almak için şu kısa cümle yeterli olabilir: “Seninkini de duymak isterim; önce benim anlattığım yeri tamamlayayım.” Böylece arkadaşınızın deneyimini değersizleştirmeden sözün henüz sizde olduğunu belirtirsiniz.
Benzerlik kurmakla konuyu devralmayı ayırın
Arkadaşınızın niyetini çözmeye çalışmak yerine konuşmanın nasıl ilerlediğine bakın. Kendi deneyimini anlattıktan sonra size soru soruyor veya sözü geri veriyorsa bu, konuya bağlanma çabası olabilir. Sizinki yarım kalıyor ve sohbet uzun süre onun yaşadıklarında devam ediyorsa konuşmayı geri istemeniz gerekebilir.
- Kısa bağlantı: “Ben de benzerini yaşadım. Sen sonra ne yaptın?”
- Konunun devralınması: Arkadaşınız kendi hikâyesine geçer; sizin anlatınızdaki kişi, karar veya sonuç bir daha sorulmaz.
Bu ayrım, “Sen hep kendinden bahsediyorsun” gibi kişinin tamamı hakkında bir hüküm vermek yerine belirli sohbet biçimini göstermenizi sağlar.
O anda konunuza dönmek için üç seçenek
Cümlenizi ortamın hızına ve ne kadar doğrudan olmak istediğinize göre seçebilirsiniz:
- Yumuşak dönüş: “Evet, benzer bir yanı var. Benim anlattığım yerde de toplantıdan sonra ne olduğu önemliydi; oradan devam edeyim.”
- Açık dönüş: “Bir dakika, benim hikâyem yarım kaldı. Önce onu bitirebilir miyim?”
- İki konuya da yer açma: “Senin yaşadığını da konuşalım. Önce benimkini tamamlayayım, sonra seninkine dönelim.”
İlk cümleniz duyulmazsa yeni bir gerekçe üretmek zorunda değilsiniz. Aynı isteği daha kısa tekrarlayabilirsiniz: “Önce şu kısmı bitireyim.”
O an için temsili diyalog
Siz: “Bugün yöneticimle konuşurken sonunda çalışma saatimi söyleyebildim ama—”
Arkadaşınız: “Benim eski yöneticim de öyleydi. Bir keresinde bana…”
Siz: “Seninkini de dinleyelim; önce benim konuşmanın nasıl bittiğini anlatayım.”
Arkadaşınız: “Tamam, sonra ne oldu?”
Buradaki hedef arkadaşınızın hikâyesini yasaklamak değil, iki anlatının sırasını görünür hâle getirmektir.
Örüntü tekrarlanıyorsa sakin bir zamanda konuşun
Tek tek bütün örnekleri sıralamak yerine yakın tarihli bir gözlem, bunun sizdeki karşılığı ve somut isteğiniz yeterlidir:
- Gözlem: “Son birkaç konuşmamızda ben bir şey anlatırken konu hızlıca senin deneyimine geçti.”
- Sonuç: “Benim anlattığım kısım yarım kaldı.”
- İstek: “Önce konumu tamamlamama yer vermeni, ardından seninkini konuşmamızı istiyorum.”
Daha sonra yapılabilecek temsili konuşma
Siz: “Bir şeyi konuşma biçimimizle ilgili söylemek istiyorum. Bazen ben bir olay anlatırken benzer bir deneyimini paylaşıyorsun ve sohbet orada devam ediyor. Böyle olunca benim başladığım konu yarım kalıyor. Deneyimini anlatmamanı istemiyorum; önce benimkini tamamlayıp sonra seninkine geçebilir miyiz?”
Arkadaşınız: “Bunu seni anladığımı göstermek için yapıyorum.”
Siz: “Niyetinin bu olabileceğini anlıyorum. Bana yardımcı olacak biçim, önce anlattığım konuyla ilgili bir soru sorman ya da bitirmemi beklemen.”
Bu yanıtta arkadaşınızın niyeti tartışılmıyor. İstenen değişiklik, “daha düşünceli ol” gibi belirsiz bir beklenti yerine gözlenebilir iki seçeneğe çevriliyor: soru sormak veya anlatının bitmesini beklemek.
Karşılık konuşmayı başka bir tartışmaya çevirirse
“Demek çok bencilim” derse
Bir kişilik değerlendirmesine katılmanız ya da onu hemen rahatlatmanız gerekmez:
Arkadaşınız: “Yani çok bencil olduğumu düşünüyorsun.”
Siz: “Seni tanımlamıyorum. Belirli bir konuşma düzeninden söz ediyorum: Ben anlatırken konunun değişmemesini istiyorum.”
“Sen de aynısını yapıyorsun” derse
İki konuyu birbirini geçersiz kılmadan ayırabilirsiniz:
Siz: “Bunu yaptığım bir an varsa somut örneği ayrıca konuşabiliriz. Şu anda senden istediğim, ben anlatırken konuma dönmemiz.”
“O zaman hiçbir şey anlatmayayım” derse
Talebinizi yeniden daraltın:
Siz: “Hiç anlatmamanı istemiyorum. İkimizin de başladığı konuyu tamamlayabildiği bir sohbet istiyorum.”
Bir sonraki sohbette neye bakabilirsiniz?
Konuşmanın kusursuz biçimde eşit sürmesini ölçmeye çalışmak yerine küçük ve görülebilir bir değişiklik arayın: Konunuzu geri aldığınızda arkadaşınız duruyor mu, devam etmeniz için alan bırakıyor mu, anlattığınız şeye bir soru soruyor mu?
İsteğinizi birkaç kez açıkça söylemenize rağmen konuşma yine sürekli başka yöne gidiyorsa paylaşım biçiminizi değiştirebilirsiniz. Uzun bir konu açmamak, konuşmayı kısa tutmak veya “Bu konuyu tamamlayamayacaksak şimdilik kapatayım” demek sizin uygulayabileceğiniz seçeneklerdir. Bunlar arkadaşınızın karakteri hakkında karar vermenizi gerektirmez.
Sorun konunun onun deneyimine dönmesi değil, sözünüzün doğrudan kesilmesiyse konuşma sıranızı geri almak için kullanabileceğiniz cümleler daha uygun olabilir.


